Orman Anaokulu rehberini, Yasin Coşkun Eğitim Kurumları bünyesindeki Gülbebeğim Anaokulu yayımlar; Gülbebeğim orman anaokulu değildir. Rehberi yayımlayan okul: Gülbebeğim Anaokulu · Yasin Coşkun Eğitim Kurumları

Bornova Hafta içi 08:00–18:00 0538 438 73 00

Orman pedagojisini merak eden veliler içinGüncelleme: · Yaklaşık 16 dakikalık okuma

Orman anaokulu nedir, nasıl işler?

Orman anaokulu, okul öncesi dönemdeki çocukların günün büyük bölümünü ormanda, korulukta ya da başka bir doğal alanda geçirdiği bir eğitim yaklaşımıdır. Sınıfın yerini ağaçlar, hazır oyuncakların yerini dallar, taşlar, yapraklar ve çamur alır. Bu rehberde yaklaşımın kökenini, ilkelerini, bir orman gününün akışını, güvenliğin nasıl sağlandığını ve çocuğunuzun çantasına neler koymanız gerektiğini sade bir dille bulacaksınız.

Rehberi hazırlayan okulu tanıyın Gülbebeğim Anaokulu · Bornova

Rehberi hazırlayan okul hakkında

Gülbebeğim Anaokulu bir orman anaokulu değildir. Bornova'da çalışan özel bir anaokuludur ve Yasin Coşkun Eğitim Kurumları'nın anaokulu kademesini oluşturur; bu rehberi orman pedagojisini araştıran aileler için hazırladı.

Hafta içi 08:00–18:00 Okulun eğitim anlayışını okuyun
  • MEB ruhsatlıÖzel anaokulu
  • 400 m² bahçeMüstakil binanın bahçesi
  • Oyun temelli öğrenmeOkulun yaklaşımı
  • Yaşa özel programlarYaşa göre ayrı sınıflar
  • Kaynak: gulbebegim.com.tr

Tanım

Orman anaokulu nedir?

Orman anaokulu (Almanca Waldkindergarten, Danca skovbørnehave), çoğunlukla üç ile altı yaş arasındaki çocuklara yönelik, eğitimin tamamının ya da büyük kısmının açık havada yürütüldüğü bir okul öncesi modelidir. Bu yaklaşımda doğa, çocuğa uzaktan anlatılan bir konu değil; her gün içinde oynanan, dokunulan ve yeniden keşfedilen yaşayan bir öğrenme ortamıdır.

Gün, mevsimin ve havanın getirdikleriyle şekillenir. Sonbaharda toplanan kozalaklar sayma oyununa, kışın donan bir su birikintisi sohbete, ilkbaharda açan ilk çiçek bir gözlem defterine dönüşebilir. Öğretmen ise hazır cevaplar veren biri olmaktan çok, çocuğun merakına eşlik eden ve onu yeni sorulara yönlendiren bir rehber rolündedir.

Orman okulu, doğa anaokulu, orman pedagojisi: aynı şey mi?

“Orman okulu nedir?” sorusu çoğu zaman orman anaokuluyla aynı anlamda sorulur. Günlük kullanımda bu kavramlar zaman zaman birbirinin yerine kullanılsa da aralarında küçük vurgu farkları vardır:

Orman anaokulu
Okul öncesi yaş grubu için, günlük eğitimin düzenli olarak ormanda veya doğal bir alanda geçtiği program ya da kurum.
Orman okulu
Daha geniş bir şemsiye kavram. Farklı yaş gruplarına yönelik, belirli aralıklarla doğada yapılan eğitim oturumlarını da kapsayabilir. Birleşik Krallık'taki Forest School uygulamaları bunun bilinen örneklerindendir.
Doğa anaokulu
Ormanın yanı sıra kıyı, çayır, bahçe veya kent parkı gibi farklı doğal alanları kullanan okul öncesi programlar için tercih edilen genel ifade.
Orman pedagojisi
Bu uygulamaların arkasındaki eğitim anlayışı. Çocuğun doğayla doğrudan deneyim kurarak, oyun yoluyla ve kendi hızında öğrenmesini merkeze alır.
Açık hava eğitimi
Sınıf dışında gerçekleşen planlı öğrenme deneyimlerinin tümünü kapsayan en geniş kavram; okul öncesi dönemde bahçe etkinliklerinden doğa gezilerine kadar pek çok uygulamayı içerir.

Tamamen dışarıda mı, kısmen mi?

Uygulamalar genellikle üç biçimde karşımıza çıkar:

Tam zamanlı model

Çocuklar neredeyse bütün günü dışarıda geçirir. Kötü hava için yakında ısıtılabilen bir kulübe, çadır ya da karavan gibi basit bir sığınak bulunur.

Karma model

Haftanın belirli günleri ormanda, diğer günleri bir binada geçer. Doğal alan ile bina arasındaki düzen önceden planlanır.

Düzenli orman günleri

Klasik bir anaokulu, düzenli orman günleri veya bahçe temelli etkinliklerle programına açık hava eğitimini ekler.

Hangisinin “gerçek” orman anaokulu olduğundan çok, doğada geçen zamanın düzenli, planlı ve çocuğun gelişim ihtiyaçlarına uygun olması önemlidir.

Kökenler

Orman anaokulunun kökeni: İskandinavya'dan Almanya'ya

Orman anaokulunun hikâyesi büyük bir kurumla değil, gündelik bir alışkanlıkla başlar. Aşağıdaki zaman çizelgesi, yaklaşımın gelişiminde sıkça anılan ve kaynaklarda tarihleriyle yer alan durakları özetler.

  1. 1859Norveç: “açık hava yaşamı” kavramı

    Norveççede kabaca “açık hava yaşamı” anlamına gelen friluftsliv sözcüğünün ilk kez Henrik Ibsen'in 1859'da yayımlanan Paa Vidderne adlı şiirinde kullanıldığı kabul edilir. Doğada vakit geçirmeyi gündelik yaşamın doğal parçası sayan bu kültür, sonraki eğitim girişimlerinin zeminini oluşturur.

  2. 1950'lerDanimarka: yürüyen anaokulu

    Kopenhag yakınlarındaki Søllerød'de yaşayan Ella Flatau, kendi çocuklarını düzenli olarak ormana yürüyüşe götürmeye başlar. Komşuların ve tanıdıkların da çocuklarını gruba katmasıyla bu yürüyüşler bir anaokulu girişimine dönüşür. Kaynaklarda “yürüyen anaokulu” olarak anılan bu deneyim, Danimarka'daki orman anaokullarının başlangıcı sayılır.

  3. 1957İsveç: Skogsmulle

    Gösta Frohm, çocuklara doğayı oyun ve hikâye yoluyla tanıtmak için ormanda yaşayan kurgusal bir karakter olan Skogsmulle'yi yaratır. Fikir, İsveç'teki açık hava derneği Friluftsfrämjandet'in çocuk etkinlikleri aracılığıyla yaygınlaşır.

  4. 1968Almanya: Wiesbaden'deki ilk girişim

    Ursula Sube, Wiesbaden'de Almanya'nın ilk orman anaokulu olarak bilinen grubu başlatır. Ancak bu girişim, yetkili gençlik dairesinden hiçbir zaman resmî onay alamaz.

  5. 1985İsveç: “her havada” okulu

    Okul öncesi öğretmenleri Siw Linde ve Susanne Drougge, Friluftsfrämjandet'in çocuk etkinliklerinden yola çıkarak Lidingö'de ilk I Ur och Skur anaokulunu açar. İsveççede “her havada” anlamına gelen bu ad, zamanla açık havaya dayalı bir okul öncesi yaklaşımının adı olur.

  6. 1993Almanya ve Birleşik Krallık

    Almanya'da resmî olarak tanınan ilk orman anaokulu 3 Mayıs 1993'te Flensburg'da açılır; kurucuları Kerstin Jebsen ve Petra Jäger, Danimarka'daki modeli yerinde incelemiştir. Aynı yıl İngiltere'nin Somerset bölgesindeki Bridgwater College'dan bir grup okul öncesi eğitim personeli Danimarka'yı ziyaret eder ve dönüşte kolejin kreşindeki çocuklarla kendi Forest School uygulamasını başlatır.

Bugün orman anaokulu ve orman okulu uygulamalarına Avrupa'nın pek çok ülkesinde ve farklı kıtalarda rastlanıyor. Türkiye'de de doğa temelli okul öncesi programlar çeşitli biçimlerde uygulanabiliyor; ancak bu adı taşıyan programların kapsamı, dışarıda geçirilen süre ve uygulama niteliği kurumdan kuruma belirgin biçimde değişebilir.

Yaklaşım

Orman pedagojisinin temel ilkeleri

Orman pedagojisi tek bir resmî müfredata bağlı değildir; ülkeye, iklime ve kuruma göre farklı biçimler alır. Yine de özenle yürütülen programlarda şu ilkeler ortak olarak öne çıkar.

Oyun, öğrenmenin kendisidir

Serbest oyuna geniş zaman ayrılır. Bir kütüğün üzerinde denge kurmak, dere kenarında küçük bir bent yapmak ya da bir böceği uzun uzun izlemek, planlanmış bir etkinlik kadar değerli bir deneyim olarak görülür.

Doğa hem mekân hem malzemedir

Hazır oyuncaklar yerine dallar, kozalaklar, taşlar, su ve çamur kullanılır. Tek bir doğru kullanımı olmayan bu ucu açık malzemeler, hayal gücüne ve problem çözmeye alan açar.

Aynı yere, her mevsim yeniden

Çocuklar çoğu zaman aynı alanlara tekrar tekrar gider. Böylece bir ağacın yaprak dökümünü ya da bir birikintinin donuşunu kendi gözleriyle izler; alanı tanıdıkça kendini daha güvende hisseder.

Yönetilen risk

Tırmanmak, dengede durmak ve eğimli zeminde yürümek belirli bir risk taşır. Amaç riski tümüyle ortadan kaldırmak değil, yetişkin gözetiminde yönetmek ve çocuğun kendi sınırlarını adım adım tanımasına fırsat vermektir.

Eşlik eden yetişkin

Öğretmen cevabı hemen söylemek yerine “Sence bu neden böyle oldu?” gibi sorularla merakı derinleştirir. Gözlem yapar, not alır ve bir sonraki günü çocukların ilgisine göre planlar.

Doğaya saygı

Canlılara zarar vermemek, bitkileri gereksiz yere koparmamak ve alana getirilen her şeyi geri götürmek, günlük rutinin doğal bir parçası olarak öğrenilir.

Gelişim

Çocuk gelişimine olası katkıları

Veliler ve eğitimciler, doğada geçen zamanın çocuklara pek çok açıdan iyi geldiğini sıkça dile getirir. Bu alandaki çalışmalar ilgi çekici bulgular sunsa da sonuçları okurken dikkatli olmak gerekir. Aşağıdaki başlıkları kesin sonuçlar olarak değil, yaklaşımın hedeflediği ve gözlemlenmesi olası kazanımlar olarak okumak daha doğrudur.

Hareket ve beden farkındalığı

Düz olmayan zeminde yürümek, köklerin ve taşların üzerinden geçmek, tırmanmak ve bir şeyler taşımak; denge, koordinasyon ve kas gücü için çeşitli fırsatlar sunar. İç mekânda sınırlı kalabilen büyük kas hareketleri doğada kendiliğinden gündeme gelir.

Dil ve iletişim

Ormanda karşılaşılan her yeni nesne adlandırılmayı, anlatılmayı ve tartışılmayı bekler. Ortak bir oyun kurmak için çocukların fikirlerini sözle ifade etmesi ve kurallar üzerinde anlaşması gerekir; bu da zengin bir konuşma ortamı yaratabilir.

Sosyal ve duygusal gelişim

Bir kütüğü birlikte taşımak ya da dallardan bir barınak kurmak iş birliği ister. Sabır, hayal kırıklığıyla baş etme ve başarma duygusu gerçek durumlar içinde deneyimlenir. Geniş ve sakin bir alanda bulunmak, kalabalık iç mekânlarda zorlanan bazı çocukların kendini daha rahat hissetmesine yardımcı olabilir.

Yoğun duygularla baş etmeye dair evde uygulanabilecek öneriler için Gülbebeğim Anaokulu blogundaki öfke nöbetleri ve duygu yönetimi yazısını okuyabilirsiniz.

Merak ve bilimsel düşünme

Bir tohumun filizlenmesi, suyun hangi yöne aktığı ya da bir karıncanın yükünü nasıl taşıdığı; gözlem yapma, tahmin etme ve deneme gibi bilimsel düşünmenin ilk adımlarını doğal biçimde başlatır.

Özgüven ve risk değerlendirmesi

Bir dala ne kadar yükseğe tırmanabileceğine kendisi karar veren çocuk, yeteneklerini tartmayı öğrenir. Uygun gözetimle yaşanan küçük zorluklar, çocuğun “yapabilirim” duygusunu besleyebilir.

Günlük akış

Bir orman günü nasıl geçer?

Her programın kendi ritmi vardır; saatler mevsime, yaş grubuna ve doğal alanın buluşma noktasına uzaklığına göre değişir. Aşağıdaki akış, pek çok orman anaokulunda benzer biçimde görülen tipik bir günün sade bir örneğidir.

  1. Buluşma ve hazırlık

    Çocuklar belirlenen noktada karşılanır. Kıyafetler havaya göre kontrol edilir, eksikler tamamlanır ve yoklama alınır.

  2. Alana yürüyüş

    Grup, en küçük çocuğun temposuna uygun biçimde alana yürür. Yolda bir salyangozu izlemek için durmak da yürüyüşün parçasıdır.

  3. Açılış çemberi

    Herkes bir halka hâlinde toplanır. Hava durumu konuşulur, günün sınırları ve kuralları hatırlatılır, bir şarkı söylenir ya da bir hikâye paylaşılır.

  4. Serbest oyun ve keşif

    Günün en uzun bölümüdür. Çocuklar belirlenen sınırlar içinde kendi oyunlarını kurar; kimi dallardan barınak yapar, kimi yaprakları renklerine göre sıralar.

  5. El temizliği ve atıştırma

    Eller yıkanır ya da temizlenir, yiyecekler birlikte yenir. Soğuk günlerde sıcak bir içecek ve kısa bir ısınma molası verilir.

  6. Odaklı etkinlik

    Öğretmen çocukların ilgisinden yola çıkarak bir etkinlik önerir: bir kuş yuvasını uzaktan gözlemlemek, dallarla ölçme oyunları, doğal malzemeyle resim ya da mevsime özgü bir el işi.

  7. Toparlanma ve kapanış çemberi

    Alan temizlenir, getirilen her şey toplanır. Çocuklar gün içinde neler yaptıklarını ve nasıl hissettiklerini paylaşır.

  8. Dönüş ve teslim

    Grup yeniden sayılır ve buluşma noktasına dönülür. Öğretmenler velilere günün dikkat çeken anlarını kısaca aktarır.

Güvenlik

Güvenlik ve risk yönetimi

Güvenlik, velilerin en sık sorduğu konuların başında gelir ve bu son derece yerinde bir kaygıdır. İyi işleyen bir orman anaokulunda güvenlik, çocukları doğadan uzak tutarak değil, riskleri önceden tanıyıp yöneterek sağlanır.

Risk ve fayda birlikte değerlendirilir

Her etkinlik için olası tehlike, bunun gerçekleşme ihtimali, olası sonucun ciddiyeti ve etkinliğin çocuğa kazandırdıkları birlikte ele alınır. Örneğin alçak ve sağlam bir dala gözetim altında tırmanmak kabul edilebilir bir risk sayılabilirken çürümüş bir ağacın yakınında oynamak kabul edilmez.

Alan düzenli olarak kontrol edilir

Öğretmenler çocuklarla birlikte oyuna başlamadan önce çevreyi gözden geçirir: kırık veya sarkan dallar, keskin atıklar, su birikintilerinin derinliği, zehirli olabilecek bitki ve mantarlar, yabani hayvan izleri. Bu kontrollerin kayıt altına alınması, zaman içindeki değişimleri görmeyi kolaylaştırır.

Sınırlar ve sinyaller önceden öğretilir

Çocuklar oyun alanının sınırlarını bilir; sınırlar büyük bir ağaç, bir kaya ya da renkli bir kurdele gibi görünür işaretlerle belirlenir. Düdük, kısa bir şarkı veya belirli bir çağrı gibi buluşma sinyalleri önceden çalışılır ve gün boyunca düzenli sayımlar yapılır.

Hava koşulları için plan hazırdır

Günlük hava tahmini takip edilir. Fırtına, şiddetli rüzgâr, yıldırım riski, aşırı sıcak veya aşırı soğuk için yazılı bir plan ve yakında sığınılabilecek bir yer bulunmalıdır. Sıcak günlerde gölge, su ve güneşten korunma; soğuk günlerde katmanlı giyim ve ısınma molaları öne çıkar.

Türkiye'de orman yangını riskinin yükseldiği aylarda bazı illerde valilik kararlarıyla ormanlık alanlara giriş kısıtlanabilir. Bu dönemde programın hangi alanda sürdürüleceği önceden planlanmalı, kısıtlama kararları yerel duyurulardan takip edilmelidir.

Kene, böcek ve bitkilere karşı önlem alınır

Kenelerin görülebildiği mevsimlerde açık renkli, uzun kollu kıyafetler ve çoraba sokulmuş pantolon paçaları tercih edilebilir; gün sonunda çocuğun vücudu, özellikle saç diplerini, kulak arkasını ve deri kıvrımlarını da kapsayacak biçimde dikkatle kontrol edilmelidir. Vücuda tutunmuş bir kene fark edildiğinde çıplak elle dokunulmamalı, kene ezilmemeli ve parçalanmamalıdır. Keneyi uygun biçimde çıkaramıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun. Kene çıkarıldıktan sonraki günlerde ateş, halsizlik, iştahsızlık, bulantı ya da ishal gibi belirtiler görülürse de sağlık kuruluşuna gidilmeli; aile her durumda bilgilendirilmelidir. Çocuklara tanımadıkları bitkileri, mantarları ve meyveleri ağızlarına götürmemeleri öğretilir.

İlk yardım, hijyen ve iletişim düzeni hazır tutulur

Grupta ilk yardım eğitimi almış yetişkinler, eksiksiz bir ilk yardım çantası, çocukların alerji ve sağlık bilgileri, çalışan bir iletişim aracı ve acil durumda izlenecek adımlar hazır bulunmalıdır. El yıkama olanağı ve tuvalet ihtiyacı için önceden düşünülmüş bir çözüm de temel gerekliliklerdendir.

Kurumla görüşürken sorabileceğiniz güvenlik soruları

  • Bir gruba kaç yetişkin eşlik ediyor ve yetişkinlerin ilk yardım eğitimi güncel mi?
  • Kullanılan alanlar düzenli olarak kontrol ediliyor mu, kontroller kayıt altına alınıyor mu?
  • Kötü hava koşullarında nereye sığınılıyor ve günün programı nasıl değişiyor?
  • Yangın riski nedeniyle ormana giriş kısıtlandığında program nerede sürüyor?
  • Acil bir durumda en yakın sağlık kuruluşuna ulaşım nasıl sağlanıyor?
  • Kaybolma, alerjik tepki ve yaralanma durumları için yazılı prosedürler var mı?
  • Tuvalet, el yıkama ve beslenme ihtiyaçları nasıl karşılanıyor?

Hazırlık

Kıyafet ve ekipman listesi

Orman anaokulunda rahat bir günün sırrı büyük ölçüde doğru kıyafettedir. Pahalı ürünlerden çok katmanlı giyinme mantığı ve yedek kıyafet önemlidir. Kirlenmek bu yaklaşımın doğal bir parçası olduğu için çocuğun rahatça hareket edebileceği, lekelenmesinde sakınca olmayan giysiler seçmek işinizi kolaylaştırır.

Katmanlı giyinme: dıştan içe üç katman

Dış katman

Rüzgâr ve yağmur kalkanı

Rüzgârı ve yağmuru geçirmeyen mont ve pantolon ya da tek parça yağmurluk tulum. Çamurlu ve yağışlı günlerde en çok bu katman işe yarar.

Ara katman

Isıyı tutan katman

Polar, yün kazak ya da ince bir yelek. Hava ısındıkça ya da çocuk hareketlendikçe kolayca çıkarılabilmelidir.

İç katman

Tene değen katman

Teri vücuttan uzaklaştıran, ıslandığında çabuk kuruyan bir içlik. Yün ya da sentetik teknik kumaşlar bu amaçla sık tercih edilir; pamuk ise ıslandığında uzun süre nemli kalabilir.

Çocuğun sırt çantası

8 madde · yazdırılabilir liste
  • Çocuğun kendi taşıyabileceği, göğüs kayışlı hafif bir sırt çantası
  • Su matarası; soğuk günlerde ılık içecek için küçük bir termos
  • Sağlıklı atıştırmalıklar için sızdırmaz bir beslenme kabı
  • Tam takım yedek kıyafet: içlik, çorap, pantolon ve üst giysi
  • Islanan kıyafetler için ayrı bir bez torba
  • Nemli zeminde oturmak için küçük, yalıtımlı bir minder
  • Yedek eldiven ve yedek çorap
  • Mendil ya da okulun önerdiği temizlik malzemesi

Mevsime göre eklenecekler

Kış

Su geçirmez, içi astarlı ve ayağı sıkmayan bot; yün çorap; kulakları örten bere; su geçirmez eldiven ve yedeği. Atkı yerine boyunluk, oyun sırasında bir yere takılma riskini azaltır.

İlkbahar ve sonbahar

Yağmur çizmesi, yağmurluk tulum ve kolayca çıkarılıp takılabilen ince katmanlar. Kene mevsiminde açık renkli, uzun kollu kıyafetler.

Yaz

Geniş kenarlı şapka, ince ve uzun kollu açık renkli giysiler, çocuklara uygun güneş koruyucu, bol su ve burnu kapalı, kaymaz tabanlı ayakkabı.

Karşılaştırma

Orman anaokulu ile klasik anaokulu karşılaştırması

Aşağıdaki tablo iki yaklaşımı genel eğilimler üzerinden karşılaştırır. Birçok klasik anaokulu da bahçe ve açık hava etkinliklerine yer verir; her orman anaokulu da aynı biçimde çalışmaz. Tabloyu, kurum ziyaretlerinde neye bakacağınızı netleştiren bir başlangıç noktası olarak kullanabilirsiniz.

Orman anaokulu ve klasik anaokulu: genel eğilimler
KonuOrman anaokuluKlasik anaokulu
Öğrenme ortamıOrman, koru, park veya başka bir doğal alan; kötü hava için basit bir sığınakSınıflar, oyun odaları ve okul bahçesi
MateryallerDal, taş, yaprak, su ve çamur gibi ucu açık doğal malzemelerHazır oyuncaklar, eğitim materyalleri ve masa başı etkinlikler
Günlük ritimMevsime ve havaya göre esnek; serbest oyuna geniş zamanGenellikle daha belirgin etkinlik saatleri ve geçişler
HareketEngebeli zeminde yürümek, tırmanmak ve taşımak günün doğal parçasıHareket etkinlikleri çoğunlukla belirli saatlerde ve alanlarda
Riske bakışGözetim altında yönetilen risk; çocuk sınırlarını kademeli olarak denerRisklerin olabildiğince azaltıldığı, düzenlenmiş bir ortam
Hava koşullarıTehlikeli durumlar dışında her havada dışarıdaYağış ve soğukta etkinlikler çoğunlukla içeride
Kıyafet ve hazırlıkKatmanlı giyim, yağmurluk ve yedek kıyafet gerekliGünlük kıyafet çoğu zaman yeterli
Öğretmenin rolüGözlemci, eşlikçi ve soru soran rehber ağırlıklıPlanlı etkinlikleri yönetme ağırlığı daha fazla olabilir
Velinin dikkat etmesi gerekenlerUlaşım, hava koşullarına uyum ve kıyafet düzeniÇocuğun açık havada geçirdiği sürenin yeterliliği

İki model arasında seçim yaparken “hangisi daha iyi” sorusundan çok, “çocuğum için ve ailemizin düzeni için hangisi daha uygun” sorusunu sormak daha verimli bir başlangıçtır. Bazı aileler için karma bir model ya da düzenli orman günleri sunan bir anaokulu dengeli bir orta yol olabilir.

Bina ve bahçe temelli bir anaokulunda okula hazırlığın nasıl planlandığına somut bir örnek görmek isterseniz Gülbebeğim Anaokulu'nun 5 yaş grubu programını inceleyin: Program, yaratıcı projeleri, grup çalışmalarını ve temel fen ve matematik etkinliklerini kapsıyor.

Veli rehberi

Bir orman anaokulu programını değerlendirmek: izin, gözlem ve çocuğun mizacı

Türkiye'nin iklim ve coğrafya çeşitliliği, açık hava eğitimini bölgeden bölgeye farklı kılar. Yağışlı bölgelerde su geçirmez kıyafet ve sığınak düzeni, karasal iklimde uzun ve sert kışlar, sıcak bölgelerde ise yaz aylarında gölge ve sıcaklık yönetimi öne çıkar. Bu nedenle bir programı değerlendirirken yalnızca adına değil, yerel koşullara nasıl uyarlandığına bakmak gerekir.

Ziyaret sırasında sorun ve gözlemleyin

  • Çocuklar haftada gerçekte ne kadar süre dışarıda vakit geçiriyor, program yazılı olarak paylaşılıyor mu?
  • Kullanılan doğal alan nerede ve buluşma noktasına ne kadar uzakta?
  • Öğretmenler orman pedagojisi ya da açık hava eğitimi konusunda nasıl bir hazırlıktan geçmiş?
  • Çocukların oyunu ne kadar serbest, yetişkinler oyuna nasıl eşlik ediyor?
  • Gün içindeki gözlemler velilerle nasıl ve ne sıklıkla paylaşılıyor?
  • Deneme günü ya da kademeli bir uyum süreci planlanıyor mu?

Çocuğunuzu da hesaba katın

Her çocuk aynı ortamda aynı biçimde gelişmez. Bazı çocuklar ilk gün ormana koşarken bazıları çamurdan, böceklerden ya da serin havadan çekinebilir. Uyum için zaman tanımak, hafta sonları birlikte kısa doğa yürüyüşleri yapmak ve çocuğun verdiği sinyalleri dikkate almak geçişi kolaylaştırır.

Doğada yaşanan deneyimleri evde sohbetle ve kitapla sürdürmek de uyumu destekler. Gülbebeğim Anaokulu'nun tavsiye kitaplar listesinde 2–6 yaş grupları için çocuk kitaplarıyla birlikte, duygusal gelişim ve kardeş ilişkileri gibi konularda ebeveynlere yönelik kitaplar da yer alıyor.

Okul öncesinden sonrasını da düşünün

Hangi modeli seçerseniz seçin, okul öncesinde kazanılan dikkat, öz bakım ve iş birliği becerileri sonraki eğitim yıllarının da temelini oluşturur. Çocuğunuz büyüdüğünde ders çalışma düzeni ve öğrenci koçluğu gibi konularda Yasin Coşkun Eğitim Kurumları'nın rehberlik içerikleri başvurabileceğiniz kaynaklardan biri olabilir.

Okulu yerinde görün

Rehberin yayıncısı Gülbebeğim Anaokulu ile tanışın

Bir okul öncesi kurumunu yerinde görmek; sınıf düzeni, bahçe kullanımı ve günlük akış hakkında okuduklarınızdan daha somut bir fikir verir. Gülbebeğim Anaokulu, Bornova'daki müstakil binasında 2–6 yaş grupları için oyun temelli öğrenmeyi benimseyen, 400 m² bahçeli özel bir anaokuludur; orman anaokulu değildir. Görüşme için önceden arayabilir ya da randevu isteyebilirsiniz.

Adres
Atatürk Mah. 911. Sk. No:46, 35040 Bornova/İzmir
Çalışma saatleri
Hafta içi 08:00–18:00

Okulun bağlı olduğu kurum ilkokuldan liseye kurs ve etüt programları da yürütür; Yasin Coşkun Eğitim Kurumları'nın şubelerine göz atabilirsiniz. Kurumun Bornova etüt şubesi Gülbebeğim ile aynı adrestedir.

Sık sorulan sorular

Veliler için sık sorulan sorular

Orman anaokuluyla ilgili en sık sorulan soruları kısa yanıtlarla derledik. Okul öncesi dönemle ilgili başka konular için Gülbebeğim Anaokulu blogundaki veli yazılarına da göz atabilirsiniz.

Orman okulu nedir, orman anaokulundan farkı var mı?

Orman okulu, doğada düzenli olarak yapılan eğitim oturumları için kullanılan geniş bir kavramdır ve farklı yaş gruplarını kapsayabilir. Orman anaokulu ise okul öncesi yaş grubuna yöneliktir ve günlük eğitimin tamamı ya da büyük bölümü açık havada geçer. Günlük kullanımda iki ifade zaman zaman birbirinin yerine kullanılabilir.

Orman anaokulu hangi yaş grubu için uygundur?

Uygulamalar çoğunlukla üç ile altı yaş arasındaki çocuklara yöneliktir; bazı programlar daha küçük yaştaki çocukları da kabul edebilir. Yaştan çok çocuğun uyum hazırlığı, programın süresi ve grubun yapısı belirleyicidir.

Yağmurlu ve soğuk havalarda da dışarıda mı olunur?

Genellikle evet. Uygun kıyafetle yağmur, rüzgâr ve serin hava deneyimin bir parçası kabul edilir. Ancak fırtına, yıldırım riski, aşırı soğuk ya da aşırı sıcak gibi tehlikeli koşullarda program değiştirilir ve çocuklar bir sığınağa veya kapalı bir alana alınır.

Çocuğum sık hastalanıyorsa orman anaokulu uygun olur mu?

Açık havada zaman geçirmenin hastalanma sıklığına etkisiyle ilgili farklı gözlemler bulunsa da her çocuk için geçerli bir genelleme yapmak doğru olmaz. Kronik bir rahatsızlık, alerji ya da sık tekrarlayan enfeksiyon söz konusuysa karar vermeden önce çocuk doktorunuza danışmanız ve çocuğunuzun ihtiyaçlarını kurumla ayrıntılı olarak konuşmanız önerilir.

Ormanda tuvalet ve beslenme ihtiyacı nasıl karşılanır?

Bu düzen programdan programa değişir. Bazı alanlarda sığınağa yakın bir tuvalet bulunur, bazı programlar taşınabilir çözümler kullanır. Beslenme genellikle el temizliği yapıldıktan sonra açık havada, evden getirilen ya da kurumun hazırladığı yiyeceklerle gerçekleşir. Kayıttan önce bu düzeni ayrıntılı olarak sormak en doğrusudur.

Orman anaokuluna giden çocuk ilkokula hazırlanır mı?

Orman anaokulları genellikle masa başı okuma yazma çalışmalarını öne çıkarmaz; ancak okula hazırlığın parçası sayılan dikkat, dil, sosyal beceriler, öz bakım ve motor gelişimi desteklemeyi hedefler. Okula geçiş deneyimi çocuğa ve programın niteliğine göre değişir; bu nedenle çocuğunuzun gelişimini öğretmenlerle düzenli olarak konuşmak faydalı olur.

Kene ve böcek riskine karşı neler yapılmalı?

Açık renkli ve uzun kollu kıyafetler, çoraba sokulmuş pantolon paçaları ve gün sonunda yapılan vücut kontrolü temel önlemlerdir. Vücuda tutunmuş bir kene fark edilirse çıplak elle dokunulmamalı, kene ezilmemeli ve parçalanmamalıdır. Keneyi uygun biçimde çıkaramıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun; kene çıkarıldıktan sonraki günlerde ateş, halsizlik, bulantı ya da ishal gibi belirtiler görülürse de sağlık kuruluşuna gidin.

Bir orman anaokulunun resmî izinli olup olmadığını nasıl öğrenebilirim?

Kurumdan resmî izin durumunu ve hangi mevzuata göre faaliyet gösterdiğini açıkça sorabilirsiniz. Özel okul öncesi eğitim kurumlarını Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün kurum listesinden ya da il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünden kontrol etmek mümkündür. Kurum bir özel kreş veya gündüz bakımevi olarak çalışıyorsa izin, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığından alınır; bu durumda Aile ve Sosyal Hizmetler il müdürlüğüne danışabilirsiniz.

Şehirde yaşıyorsak doğa anaokulu yaklaşımından nasıl yararlanabiliriz?

Orman pedagojisinin temel fikirleri yalnızca ormana bağlı değildir. Yakındaki bir park, koru ya da bahçe, her mevsim düzenli olarak ziyaret edildiğinde benzer bir öğrenme ortamı sunabilir. Hafta sonu doğa yürüyüşleri, ucu açık doğal malzemelerle oyun ve çocuğun sorularına acele etmeden eşlik etmek de bu yaklaşımı gündelik hayata taşımanın yollarıdır.

Bu rehberi hazırlayan Gülbebeğim Anaokulu bir orman anaokulu mu?

Hayır. Rehberi hazırlayan Gülbebeğim Anaokulu, Bornova'da Millî Eğitim Bakanlığı ruhsatlı özel bir anaokuludur ve orman anaokulu olarak çalışmaz. Okulun kendi sitesinde oyun temelli öğrenme yaklaşımı, 400 m² bahçesi ve 2–6 yaş gruplarına özel programları yer alır. Bu rehber, orman pedagojisini genel bilgilendirme amacıyla anlatır.